Sầu riêng đang dần trở thành cây trồng chủ lực ở thôn Đăk Tang (xã Rờ Kơi, tỉnh Quảng Ngãi) khi mang lại thu nhập hàng trăm triệu đồng, thậm chí hơn 1 tỷ đồng mỗi năm cho người trồng.
Đăk Tang hôm nay không còn là vùng đất chủ yếu trồng lúa, mì như trước. Những vườn sầu riêng xanh tốt đang ngày càng xuất hiện nhiều hơn giữa diện tích cà phê, cao su, tạo nên một diện mạo mới cho vùng sản xuất của thôn.
Trong số những hộ mạnh dạn đưa sầu riêng về trồng, anh Võ Minh Tri (43 tuổi) là một trong những người đi đầu. Hơn 10 năm trước, cuộc sống gia đình còn khó khăn, để có tiền nuôi con ăn học, anh Tri phải rời quê đến tỉnh Đắk Lắk làm thuê cho một gia đình trồng sầu riêng xen cà phê.
Thay vì chỉ làm công kiếm sống, anh tranh thủ quan sát, học hỏi cách chăm sóc từng loại cây. Gần 2 năm sau, nhận thấy mô hình có hiệu quả, anh trở về quê, quyết định gây dựng vườn cây cho gia đình.
Năm 2016, bằng số tiền dành dụm được trong thời gian làm thuê, anh mua hơn 100 cây sầu riêng giống Monthong về trồng xen trong vườn cà phê.
Quyết định này khi đó không nhận được nhiều sự tin tưởng. Người dân trong thôn vừa tò mò vừa nghi ngại khi thấy anh đưa một loại cây còn khá xa lạ về trồng. Có người còn lấy chuyện này để trêu chọc anh trong những buổi họp thôn hoặc những lần gặp nhau.
“Lúc ấy, người dân trong thôn, người thì ngạc nhiên, người lại không giấu được sự tò mò nên kéo đến nhà hỏi thăm. Hầu như ai cũng lấy làm lạ khi biết tôi đưa giống sầu riêng về trồng”, anh Tri chia sẻ.
Năm 2020, những cây sầu riêng đầu tiên cho thu hoạch. Thương lái tìm đến tận vườn thu mua với giá 35 nghìn đồng/kg. Có thời điểm những năm sau, giá tăng lên 40 - 60 nghìn đồng/kg, mang lại cho gia đình anh nguồn thu khoảng 400 - 500 triệu đồng mỗi năm.
Hiệu quả kinh tế từ vườn cây trở thành câu trả lời rõ nhất cho những nghi ngại trước đây. Người dân trong thôn bắt đầu tìm đến tham quan, học hỏi rồi từng bước đưa sầu riêng vào trồng xen với cà phê.
Từ một người phải đi làm thuê để trang trải cuộc sống, anh Tri trở thành một trong những hộ tiên phong chuyển đổi cây trồng ở Đăk Tang. Không giữ riêng kinh nghiệm cho mình, anh sẵn sàng chia sẻ kỹ thuật, vận động bà con mạnh dạn thay đổi cách làm.
Đến nay, gia đình anh có hơn 150 cây sầu riêng Monthong. Vụ thu hoạch năm nay dự kiến đạt khoảng 12 tấn quả. Để nâng cao hiệu quả, anh nhiều lần vào các tỉnh miền Tây học hỏi kỹ thuật chăm sóc, tìm hiểu cách làm mới rồi áp dụng vào vườn nhà.
Cách làm của anh Tri cũng tạo động lực để những hộ khác mạnh dạn đầu tư với quy mô lớn hơn. Anh Ngô Văn Đàm (37 tuổi), sống cạnh nhà anh Tri, bắt đầu trồng sầu riêng từ năm 2018. Nhận thấy mô hình trồng xen với cà phê có hiệu quả, anh mua 300 cây về trồng trên diện tích 2,5ha. Khi sầu riêng phát triển, anh quyết định phá bỏ cà phê để tập trung chăm sóc loại cây này.
Năm 2022, vườn bắt đầu cho thu bói, mang về hơn 300 triệu đồng sau khi trừ chi phí. Từ năm 2023 đến nay, sản lượng đạt hơn 20 tấn quả mỗi năm. Với giá bán từ 40 - 60 nghìn đồng/kg, có năm gia đình anh thu nhập hơn 1 tỷ đồng.
“Mấy ngày nay, nằm nghĩ và ra thăm vườn sầu riêng mà vui cái bụng lắm! Tôi mong sầu riêng sẽ giữ mức giá như thế này trong vài năm tới”, anh Đàm chia sẻ.
Không dừng ở diện tích hiện có, anh tiếp tục xuống giống thêm 200 cây trên 1,5ha. Theo anh, sầu riêng là cây có giá trị nhưng không phải loại cây dễ trồng. Người trồng phải chịu khó, thường xuyên cập nhật kỹ thuật, dành nhiều thời gian theo dõi từng giai đoạn sinh trưởng để có biện pháp chăm sóc phù hợp.
Thôn Đăk Tang hiện có 229 hộ, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 70%. Từ chỗ chủ yếu trồng lúa, mì, hơn 10 năm qua người dân từng bước chuyển sang cà phê, cao su. Những năm gần đây, sầu riêng tiếp tục trở thành lựa chọn mới, góp phần nâng giá trị sản xuất trên cùng diện tích đất.
Theo Trưởng thôn Đăk Tang Vi Văn Tuệ, toàn thôn hiện có khoảng 68ha sầu riêng, hầu như hộ nào cũng trồng, ít nhất từ 20 - 30 cây. Vụ thu hoạch năm nay, dự kiến có trên 5 hộ đạt mức thu từ 1 tỷ đồng trở lên, hàng chục hộ thu vài trăm triệu đồng; nhiều diện tích mới bắt đầu cho thu bói từ 1 - 3 tấn quả.
Hiệu quả từ chuyển đổi cây trồng đang thể hiện rõ trong đời sống của người dân. Thu nhập bình quân đầu người của thôn hiện đạt hơn 50 triệu đồng/năm, trong khi số hộ nghèo chỉ còn 2 hộ.
Để người dân có thêm điều kiện trao đổi kinh nghiệm, đầu năm 2024, xã Rờ Kơi thành lập Hội quán sầu riêng với 56 thành viên, trong đó khoảng 80% đến từ thôn Đăk Tang.
Hội quán trở thành nơi các hộ trồng sầu riêng cùng chia sẻ kinh nghiệm chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và xử lý những vấn đề phát sinh trong quá trình sản xuất. Những người có kinh nghiệm hướng dẫn các hộ mới trồng, giúp từng bước nâng cao năng suất, chất lượng quả.
Theo Hội trưởng Hội quán sầu riêng Bùi Đức Quỳnh, sầu riêng đòi hỏi người trồng phải nắm chắc kỹ thuật chăm bón, xử lý ra hoa và theo dõi sát quá trình sinh trưởng. Vì vậy, việc trao đổi kinh nghiệm giữa các thành viên có ý nghĩa quan trọng, nhất là với những hộ mới chuyển sang loại cây trồng này.
Từ vài hộ mạnh dạn trồng thử nghiệm, sầu riêng đang từng bước trở thành hướng phát triển kinh tế của Đăk Tang. Tuy nhiên, việc mở rộng diện tích cũng đặt ra yêu cầu phải chú trọng kỹ thuật, chất lượng sản phẩm và tổ chức sản xuất, thay vì chỉ chạy theo diện tích khi giá sầu riêng ở mức cao.
Chủ tịch UBND xã Rờ Kơi Nguyễn Minh Thuận đánh giá Đăk Tang là một trong những thôn điển hình về phát triển kinh tế của địa phương. Người dân cần cù, chịu khó học hỏi và từng bước đưa tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, nhất là đối với cà phê và sầu riêng.
Thời gian tới, xã tiếp tục hỗ trợ người dân nâng cao kỹ thuật chăm sóc, xây dựng mã số vùng trồng sầu riêng, hướng đến sản xuất bền vững, nâng chất lượng sản phẩm và từng bước mở rộng thị trường xuất khẩu.
Từng là lựa chọn khiến nhiều người hoài nghi, cây sầu riêng đã chứng minh được hiệu quả trên vùng đất Đăk Tang. Điều quan trọng hơn, những hộ tiên phong như anh Tri, anh Đàm đang tạo ra kinh nghiệm thực tế để cộng đồng cùng học hỏi. Nếu được tổ chức sản xuất chặt chẽ, kiểm soát chất lượng và xây dựng vùng trồng theo hướng bền vững, sầu riêng có thể tiếp tục trở thành một trong những cây trồng giúp người dân Đăk Tang nâng cao thu nhập ngay trên chính quê hương mình.
Mưa lớn kéo dài đúng thời điểm lúa hè thu bước vào kỳ thu hoạch khiến nhiều diện tích trồng lúa ở Quảng Ngãi bị ngã đổ, ngập nước, gây khó khăn cho việc thu hoạch và gia tăng nguy cơ thiệt hại về năng suất, chất lượng.
Triển lãm - Hội chợ Sinh vật cảnh tỉnh Quảng Ngãi mở rộng năm 2026 quy tụ hơn 500 tác phẩm cây cảnh nghệ thuật quý hiếm, độc đáo cùng trên 70 gian trưng bày.
Sáng 5/9, cùng với cả nước, tỉnh Quảng Ngãi tổ chức khai giảng năm học 2026-2027. Điểm nhấn đặc biệt trong ngày khai trường năm nay là sự kiện đồng loạt khánh thành các Trường Phổ thông Nội trú liên cấp Tiểu học và THCS tại các xã biên giới đất liền, mang đến niềm vui trọn vẹn và khí thế phấn khởi cho thầy và trò vùng cao.
