Sau 10 năm thi hành, Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo năm 2015 đã tạo nền tảng quan trọng cho quản lý tổng hợp tài nguyên và bảo vệ môi trường biển. Tuy nhiên, sự xuất hiện của các ngành kinh tế mới cùng nhu cầu sử dụng biển ngày càng đa dạng đang đặt ra yêu cầu phải đổi mới phương thức quản lý. Dự thảo Luật lần này hướng đến bước chuyển đáng chú ý: quản lý tổng hợp, thống nhất không gian biển quốc gia trên cơ sở quy hoạch, dữ liệu, khoa học, công nghệ và sự phối hợp giữa các ngành, địa phương.

Cà Mau là địa phương có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng, là tỉnh địa đầu cực Nam của Tổ quốc với ba mặt giáp biển, bờ biển dài 310 km, vùng biển rộng khoảng 120.000 km², tiếp giáp với các vùng biển Đông Nam Á cùng hệ sinh thái biển, ven biển đa dạng và đặc thù. Với nhiều tiềm năng, lợi thế nổi bật về thủy sản, năng lượng tái tạo, du lịch sinh thái và kinh tế biển, tỉnh đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm thực hiện hiệu quả Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Từ giao, cho thuê, đăng ký đến cấp Giấy chứng nhận, lập hồ sơ hải chính, đấu giá, chuyển nhượng và thế chấp, dự thảo Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo (sửa đổi) đang xây dựng một hành lang pháp lý tương đối đầy đủ về quyền sử dụng khu vực biển. Cùng với đó là các chính sách về tài chính xanh, thử nghiệm công nghệ và tạo lập quỹ không gian biển. Mục tiêu là khơi thông nguồn lực phát triển, nhưng không làm thay đổi chế độ pháp lý của biển, không phát sinh quyền sở hữu đối với biển và không tách rời yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh, chủ quyền quốc gia.

Đối với ngành nuôi biển, con giống là một trong những mắt xích quan trọng tạo nền tảng cho phát triển nuôi trồng thủy sản theo hướng hiện đại, quy mô lớn. Phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đã trao đổi với TS. Trần Thế Mưu, Phó Giám đốc Viện Khoa học Thủy sản Việt Nam về những nhiệm vụ trọng tâm, điểm nghẽn về con giống và các giải pháp huy động nguồn lực phát triển ngành nuôi biển trong thời gian tới.

Với quyết tâm sớm gỡ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC), tỉnh Hưng Yên đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp quyết liệt nhằm ngăn chặn khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Những nỗ lực này đang tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của ngư dân trên địa bàn tỉnh.

Vừa qua, đoàn công tác Bộ Tư pháp do đồng chí Nguyễn Thanh Hà, Phó Cục trưởng Cục Pháp luật Hình sự - Hành chính và Xử lý vi phạm hành chính (Bộ Tư pháp) làm trưởng đoàn, đã làm việc, kiểm tra tình hình công tác xử lý vi phạm hành chính về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) tại Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Trị.

Từ những con tàu ra khơi, hệ thống giám sát hành trình trên biển đến các điểm kiểm soát tại cảng, cuộc chiến chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) ở Quảng Ninh đang được triển khai ngày càng thực chất.

Nhằm đẩy mạnh thực hiện đợt cao điểm quyết liệt ngăn chặn tàu cá vi phạm khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU), Cảnh sát biển Việt Nam đang tăng cường tuần tra, kiểm soát, tuyên truyền, vận động ngư dân chấp hành pháp luật, góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản, tài nguyên và môi trường biển, hướng tới phát triển ngành thủy sản bền vững…

Trước yêu cầu khắc phục các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC) sau đợt thanh tra lần thứ 5 về chống khai thác IUU, Nghệ An đang dồn lực triển khai “Tháng cao điểm” tập trung xử lý các điểm còn tồn tại, siết chặt quản lý tàu cá và ngăn chặn vi phạm trên biển.

Xác định chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, thường xuyên, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 triển khai đồng bộ tuyên truyền, phổ biến pháp luật gắn với tuần tra, kiểm tra, kiểm soát và xử lý nghiêm vi phạm…

Báo chí đóng vai trò quan trọng trong lan tỏa tinh thần và nội dung Nghị quyết 20-NQ/TW, góp phần nâng cao nhận thức về vị trí chiến lược của biển, đảo Việt Nam. Thông qua những chuyến tác nghiệp thực tế, các nhà báo phản ánh đời sống ngư dân cho đến phát triển kinh tế biển và khẳng định chủ quyền quốc gia trên biển.

Ứng dụng công nghệ cao vào nuôi tôm thẻ chân trắng đang mở ra hướng phát triển mới cho kinh tế vùng ven biển Thanh Hóa. Thay thế ao nuôi truyền thống, người dân từng bước chuyển sang thâm canh, siêu thâm canh, kiểm soát môi trường, nâng năng suất, tăng thu nhập, tạo việc làm và hướng tới sản xuất thủy sản bền vững.

Nghị quyết số 20-NQ/TW về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh (Nghị quyết 20) đặt ra yêu cầu chuyển từ tư duy khai thác sang quản trị biển hiện đại và phát triển bền vững. Từng học tập và nghiên cứu tiến sĩ kỹ thuật biển tại Hà Lan, TS. Đào Hoàng Tùng (giảng viên Khoa Khoa học Biển và Hải đảo, Trường Đại học Tài nguyên và Môi trường Hà Nội) chia sẻ với phóng viên Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường về bài học "làm việc cùng thiên nhiên", số hóa dữ liệu đại dương và giải pháp khơi thông nguồn nhân lực để hiện thực hóa khát vọng quốc gia biển mạnh.

Phát triển bền vững du lịch biển, Cửa Lò phải dựa trên nền tảng tăng trưởng xanh, phát huy các giá trị văn hoá biển đặc trưng của địa phương và tập trung vào các khâu đột phá chiến lược về thể chế, khoa học - công nghệ biển và hệ thống hạ tầng “đa dụng”.

Với đường bờ biển dài hơn 3.260km và vùng biển rộng lớn, Việt Nam đang sở hữu một trong những nguồn tài nguyên gió ngoài khơi lớn nhất thế giới, mở ra cơ hội rất lớn hình thành hệ sinh thái công nghiệp biển mới theo tinh thần Nghị quyết số 20-NQ/TW (ngày 28/7/2026). Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, phóng viên (PV) Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường đã có cuộc trao đổi với TS. Dư Văn Toán, Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển, Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Sở hữu lợi thế về điều kiện tự nhiên, vùng biển rộng và hệ sinh thái đa dạng, Vân Đồn có nhiều tiềm năng phát triển nuôi biển theo hướng tập trung, công nghệ cao và bền vững. Tuy nhiên, để chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang mô hình hiện đại, người nuôi vẫn cần được tháo gỡ những khó khăn về quy hoạch mặt nước, vốn, công nghệ, môi trường và thị trường. Phóng viên (PV) Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường có cuộc trao đổi với bà Phạm Thị Thu Hiền, Chi hội trưởng Chi hội Nuôi biển Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh về giải pháp phát triển nuôi biển theo tinh thần Nghị quyết 20-NQ/TW.

Nghị quyết số 20-NQ/TW về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh đặt ra yêu cầu khai thác hiệu quả không gian biển, phát triển kinh tế biển theo hướng xanh, hiện đại và bền vững. Với những lợi thế đặc biệt về không gian, khoa học công nghệ, nguồn giống và hệ thống dịch vụ hậu cần, Khánh Hòa đang từng bước đưa nuôi biển công nghệ cao trở thành một động lực mới trong phát triển kinh tế biển.