Một cuộc cải cách thực sự không đo bằng những dòng chữ trong nghị quyết, mà đo bằng độ “thông” của dòng chảy: từ Trung ương xuống địa phương, từ chính sách đến ruộng đồng, từ quy hoạch đến công trình, từ dữ liệu đến quyết định. Đứng trước ngưỡng cửa 2026 - năm đầu của một giai đoạn phát triển mới, ngành Nông nghiệp và Môi trường bước ra khỏi “vai trụ đỡ” bằng một chuyển động lặng lẽ nhưng có sức nặng, tự làm mới mình về thể chế và bộ máy.

Giữa những biến động sâu sắc của thế giới và những chuyển động chưa từng có trong nước, năm 2025 khép lại như một dấu mốc đặc biệt của ngành Nông nghiệp và Môi trường. Không chỉ là năm bản lề kết thúc một giai đoạn phát triển, đây còn là thời điểm mở ra một hành trình mới, nơi nông nghiệp không chỉ “đỡ” nền kinh tế, mà từng bước trở thành động lực dẫn dắt tăng trưởng bền vững.

Ngày 31/12, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026. Thủ tướng Phạm Minh Chính tham dự và chỉ đạo Hội nghị.

Nhấn mạnh nông nghiệp tiếp tục là trụ đỡ quan trọng của nền kinh tế, Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường quán triệt phương châm "quản trị hiện đại, thể chế khơi thông, khoa học phát triển, tam nông thịnh vượng, tài nguyên bền vững, môi trường an toàn".

Ngày 26/12, tại Hà Nội, Viện Chiến lược, Chính sách nông nghiệp và môi trường tổ chức Hội nghị tổng kết công tác năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026. Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Thanh Nam dự và phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị.

Hội thảo “Xây dựng chính sách phát triển nông nghiệp và môi trường trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, giai đoạn 2026–2030” là diễn đàn khoa học quan trọng nhằm đánh giá toàn diện thực tiễn phát triển nông nghiệp, môi trường thời gian qua, đồng thời gợi mở các định hướng, giải pháp chính sách mới theo hướng tăng trưởng xanh, bền vững và thích ứng với bối cảnh phát triển hiện đại.

Qua ba kỳ phản ánh thực tiễn thiên tai cực đoan năm 2025, loạt bài cho thấy yêu cầu cấp thiết phải chuyển từ ứng phó tình huống sang quản lý rủi ro, trong đó quản lý an toàn hệ thống đê điều và kiểm soát sạt lở giữ vai trò then chốt. Với sự chỉ đạo, điều phối xuyên suốt của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các giải pháp dựa trên dự báo, giám sát và phòng ngừa từ sớm đang từng bước nâng cao năng lực chống chịu của hạ tầng và cộng đồng trước thiên tai.

Sạt lở đất năm 2025 diễn biến phức tạp, gia tăng cả về phạm vi và mức độ tác động, đe dọa trực tiếp đến an toàn dân cư và hạ tầng tại nhiều địa phương. Trước thực tiễn đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tăng cường chỉ đạo công tác dự báo, cảnh báo sớm và triển khai các giải pháp ứng phó chủ động nhằm giảm thiểu rủi ro, bảo đảm an toàn cho người dân.

Thiên tai năm 2025 diễn biến cực đoan, dồn dập, gây sức ép lớn lên hệ thống đê điều trên cả nước. Trước thực tế đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động chỉ đạo, điều hành đồng bộ các giải pháp dự báo, ứng phó và bảo đảm an toàn đê điều, góp phần bảo vệ dân sinh và ổn định phát triển kinh tế - xã hội.

Từ những kho hạt giống bảo quản ở nhiệt độ âm sâu đến các cơ sở dữ liệu di truyền ngày càng phức tạp, công tác bảo tồn nguồn gen cây trồng tại Việt Nam đang đặt lên vai Trung tâm Tài nguyên thực vật (PRC) một trọng trách đặc biệt: bảo vệ vốn di truyền, tài sản quốc gia - nền tảng của an ninh lương thực, thích ứng biến đổi khí hậu và chiến lược phát triển giống cây trồng dài hạn. Ở Kỳ 2 của tuyến bài, TS. Phạm Hùng Cương - Phó Giám đốc PRC chia sẻ thẳng thắn về những áp lực phía sau cánh cửa phòng lưu giữ gen, những kỳ vọng thực tế và hướng đột phá cần thiết để biến tài sản di truyền quốc gia thành động lực phát triển nông nghiệp hiện đại.

Giữa kỷ nguyên dữ liệu - khi “big data” được xem là “dầu mỏ mới” - công tác bảo tồn nguồn gen thực vật tại Việt Nam đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi sâu sắc. Với hàng chục nghìn mẫu nguồn gen cây trồng cần được lưu giữ, đánh giá, số hóa và khai thác, bảo tồn ngày nay không còn dừng lại ở việc “giữ giống”, mà đòi hỏi cách tiếp cận dựa trên dữ liệu, công nghệ và tầm nhìn dài hạn. Trong cuộc phỏng vấn chuyên đề dưới đây, TS. Phạm Hùng Cương - Phó Giám đốc Trung tâm Tài nguyên thực vật (PRC) - chia sẻ những góc nhìn từ thực tiễn quản lý một trong những “kho tài sản di truyền” quan trọng của quốc gia, đồng thời phân tích cơ hội, thách thức và định hướng phát triển để biến nguồn gen cây trồng thành tài sản sống, phục vụ nông nghiệp hiện đại và bền vững..

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, sáng 11/12, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan, Quốc hội tiến hành biểu quyết thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 15 luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.

Chiều ngày 3/12/2025 tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tổ chức Hội thảo tham vấn thử nghiệm lồng ghép các tiêu chí kinh tế tuần hoàn vào chính sách (chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, chương trình, đề án) của ngành Nông nghiệp.

Bên cạnh các định hướng, mục tiêu và giải pháp được đưa ra tại Hội nghị công bố Đề án “Sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đoạn 2025 - 2035, tầm nhìn đến 2050”, tiếng nói từ các địa phương - nơi trực tiếp triển khai đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Tạp chí Nông nghiệp và Môi trường trân trọng giới thiệu đến bạn đọc những chia sẻ từ: Hà Nội, Lâm Đồng, Đồng Tháp và Tây Ninh phản ánh sinh động thực tiễn triển khai sản xuất giảm phát thải, cho thấy sự chủ động, nỗ lực cũng như những khó khăn cần được tháo gỡ để Đề án đi vào cuộc sống một cách thực chất.

Trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn mới của tiến trình chuyển đổi xanh và thực hiện các cam kết mạnh mẽ tại COP26, Đề án “Sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đoạn 2025 - 2035, tầm nhìn đến 2050” do Bộ Nông nghiệp và Môi trường phê duyệt đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của các nhà quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và cộng đồng khoa học. Kỳ 1 của loạt bài “Trò chuyện cùng các chuyên gia” ghi lại những trao đổi, phân tích sâu sắc xoay quanh ý nghĩa, định hướng và các trụ cột của Đề án.

Biến đổi khí hậu đang gia tăng mức độ và tần suất hạn hán tại các vùng sản xuất lúa ở Việt Nam, khiến nông dân gặp khó khăn trong việc duy trì năng suất lúa ổn định. Trước tình hình đó, việc nghiên cứu và khai thác các nguồn gen lúa địa phương có khả năng chịu hạn là một trong những giải pháp quan trọng. Nhằm đánh giá đa dạng di truyền và xác định các giống lúa chịu hạn, TS. Phạm Hùng Cương - Phó Giám đốc Trung tâm Tài nguyên thực vật, Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam cùng nhóm nghiên cứu đã thực hiện một nghiên cứu sâu rộng về 50 giống lúa địa phương lưu giữ tại Ngân hàng gen thực vật quốc gia. Bài phỏng vấn dưới đây với TS. Phạm Hùng Cương sẽ giúp độc giả hiểu rõ hơn về kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn của nó trong chọn tạo giống lúa chịu hạn.

Trong dòng chảy lịch sử của dân tộc, Nông nghiệp và Môi trường là nền tảng có sứ mệnh quan trọng, trực tiếp góp phần phát huy nguồn lực to lớn từ tài nguyên thiên nhiên phong phú của đất nước như: Đất đai, nước, rừng, biển... và nguồn lực con người để kiến tạo sinh kế, bảo đảm đời sống cho nhân dân, phát triển kinh tế - xã hội, góp phần giữ vững độc lập, chủ quyền quốc gia.